Kniepijnvrij.nl - Zo weet jij of je last hebt van het patellofemoraal pijnsyndroom
20 september 2022 

Kniepijnvrij.nl - Zo weet jij of je last hebt van het patellofemoraal pijnsyndroom

In deel 2 van de podcast over het patellofemoraal pijnsyndroom gaan we in hoe je zelf kan achterhalen of je last hebt van het patellofemoraal pijnsyndroom en wat de oorzaak hiervan zou kunnen zijn. Omdat luisteren niet voor iedereen het fijnst is heb ik de belangrijkste punten uit de podcast hier opgeschreven.


Als je last hebt van pijn aan de voorkant van je knie zonder trauma dan is de kans groot dat je last hebt van het patellofemoraal pijnsyndroom. Dit is namelijk de meest voorkomende knieklacht en de pijn wordt doorgaans geprovoceerd als de knie belast en gebogen wordt. Zo ontstaat er vaak pijn aan de voorkant van de knie bij traplopen, hurken en fietsen. Maar mensen met het patellofemoraal pijnsyndroom ervaren vaak ook pijn aan de voorkant van de knie bij langdurig zitten met gebogen knieën. Dit geeft dan een vervelend zeurend gevoel waardoor je de knie liever gestrekt wilt hebben. Trap aflopen geeft vaak meer pijn dan trap oplopen. Dit komt omdat patellofemorale pijnklachten meer gerelateerd zijn aan excentrische contracties dan aan concentrische contracties. Bij trap aflopen wordt de bovenbeenspier langer onder spanning. Dit wordt een excentrische contractie genoemd. Als een spier door aanspannen verkort wordt dit een concentrische contractie genoemd.


Als je deze pijnklachten rondom de knie herkent is de kans groot dat je last hebt van het patellofemoraal pijnsyndroom. Daarnaast is het belangrijk dat andere mogelijke specifieke oorzaken zijn uitgesloten. Dat wil zeggen dat er geen sprake is van meniscusletsel, kruisbandletsel of ander bandletsel. Deze zijn nagenoeg altijd gerelateerd aan een traumatisch moment waarop je iets beschadigd kan hebben. Meniscusletsel kan op oudere leeftijd ook het gevolg zijn van veroudering. Dan hebben mensen vaak te lang op hun knieën gezeten zoals met tuinieren. Het patellofemoraal pijnsyndroom ontstaat meestal geleidelijk.


Bij het patellofemoraal pijnsyndroom is er meeste geen sprake van zwelling. Als de knie gezwollen  is vrij snel na een verkeerde beweging dan is er meestal iets anders aan de hand. Bij slijtage van het knieschijfgewricht kan er wel zwelling ontstaan bij overbelasting. Soms is er ook wel sprake van een lichte zwelling van het synovium (dit is het slijmvlies aan de binnenkant van het kniekapsel). Dan voelt de knie wat ’fluffie” aan zonder dat deze echt duidelijk gezwollen is. Veel mensen met het patellofemoraal pijnsyndroom ervaren wel een gevoel van zwelling, echter als ik de knie dan onderzoek is dit niet het geval.


Het is vaak typerend dat de pijnlocatie wisselt bij het patellofemoraal pijnsyndroom. Mensen met pijn in de knie als gevolg van het  patellofemoraal pijnsyndroom ervaren vaak de ene keer meer pijn aan de binnenkant van de knie en de andere keer meer pijn aan de buitenkant van de knie. Dat komt omdat de knieschijf bij het patellofemoraal pijnsyndroom  vaak niet goed spoort. Door deze verkeerde sporing wordt vaak het synovium overprikkelt of zelfs wat ingeklemd. De pijnlocatie kan hierdoor wisselen want het synovium zit helemaal rondom het kniegewricht. De pijn is verder vaak diffuus aanwezig en bij het drukken op de pijnlijke plekken kan dit scherp aanvoelen. 


Het grootste verschil is de locatie van de pijn in de knie en ook het feit dat pezen opwarmen. Bij een jumpers knee worden klachten doorgaans minder, tenzij het te vergevorderd is, als het lichaam en ook de pees warm is. Bij het patellofemoraal pijnsyndroom is dit in de regel omgekeerd. De pijn neemt vaak juist toe gedurende de activiteit en wordt vaak onmogelijk terwijl je met een jumpers knee vaak nog wel door kan gaan. Maar meestal betaal je dan achteraf de rekening als je weer afgekoeld bent. 

Een ander belangrijk verschil is de locatie van de pijn. Bij een jumpers knee kan je de pijn vaak heel goed met 1 vinger lokaliseren. Dat is nagenoeg altijd op de aanhechting van de kniepees aan de knieschijf. We weten inmiddels dat de pijn bij het patellofemoraal pijnsyndroom meer diffuus van aard is en meer verspreid is rondom de knieschijf.


Je kan eigenlijk vanuit de wetenschap 4 oorzaken bedenken voor het ontstaan van het patellofemoraal pijnsyndroom. Ik heb er zelf nog een 5e aan toegevoegd, namelijk het overbeschermende pijnsysteem. Je kan zelf bedenken welke oorzaak voor het ontstaan van het patellofemoraal pijnsyndroom voor jou het meest van toepassing is.

Ik zal de oorzaken kort beschrijven en ook hoe je dit zelf kan testen.


  1. Overbelasting. Dit is vooral het geval bij actieve sporters zoals hardlopers, crossfitters en militairen. Is je trainingsbelasting te snel opgebouwd dan zal je in de eerste categorie vallen. Belangrijk is dan om de belasting wat terug te schroeven en in balans te brengen met de belastbaarheid.
  2. Verminderde spierkracht van de heupspieren, kuitspieren en de bovenbeenspieren. De spierkracht is vaak moeilijker te meten voor jezelf. Want er zijn verschillende spieren die een rol spelen bij deze pijn in je knie. Je zou als leidraad de volgende test kunnen gebruiken. Sta op 1 been voor een stoel en ga rustig zitten. En kom op 1 been weer omhoog. Kan je dit doen zonder hulp en zonder in de stoel te ploffen dan is de kracht goed. Lukt dit niet dan kan het zijn dat je bovenbeen- en heupspieren te zwak zijn.
  3. Afgenomen stabiliteit en balans. De balans is wat makkelijker om daar een indruk van te krijgen. Als je 10 seconde op 1 been kan staan met je ogen dicht zonder om te vallen dan is je balans in orde. Lukt dit niet dan kan het zijn dat je hieraan moet werken.
  4. Hyper- of hypomobiliteit. Kan je jezelf makkelijk “dubbelvouwen” dan is de kans groot dat je hypermobiel bent.  Hier is een test voor ontwikkelt. Dat heet de Beighton score. Het kan dan ook zo zijn dat je knieschijf makkelijker uit het gootje kan gaan en zelfs kan luxeren. Als je hier last van hebt dan voel je vaak de knieschijf meer schuiven en kan het zijn dat je bang bent dat deze ernaast schiet. Dit kan ook gebeuren als je niet hypermobiel bent maar dan is er vaak sprake van een instabiel knieschijfgewricht (Dysplasie). Vaak is dan het gootje dan te ondiep.
  5. Sensitisatie. Op basis van een toegenomen gevoeligheid van het zenuwstelsel. Een kenmerk van sensitisatie is dat je hele lichaam vaak toegenomen gevoelig is geworden. Vaak ervaar je dan ook nog andere spanningsklachten zoals buikpijn, pijn in andere delen van je lichaam, slecht slapen en stress. Het gevolg hiervan is dat je pijnsysteem de prikkels vanuit de zenuwen rond je knie als bedreigend gaat zien waardoor je pijn kan ervaren bij onschuldige bewegingen. Het kan ook zo zijn dat er enkel sprake is van een lokale sensitisatie. Dan zijn alleen de structuren rondom jouw knie gevoeliger geworden. Drukken op de omliggende spieren is dan gevoeliger dan bij de andere knie. 

Als je nog niet precies weet wat de diagnose is van jouw kniepijn dan kan je daar achter te komen door de kniepijnvrij test te doen! Als bonus krijg je dan ook gelijk een oefening die je direct kan uitvoeren om de pijn in jouw knie te doen verminderen! Geheel gratis!


Luister hier de podcast


Twijfel je over de diagnose dan is het raadzaam om een afspraak te maken met jouw fysio of kom langs in de praktijk van Kniepijnvrij. Kniepijnvrij werkt nauw samen met FysioHolland. Kijk op de website van FysioHolland om een fysiotherapeut van FysioHolland in jouw buurt te vinden.



In de volgende podcast gaan we in op de behandeling van het patellofemoraal pijnsyndroom.

Over de schrijver
Kniepijn is een hardnekkige en vervelende klacht. Veel van mijn patiënten lopen al jaren met deze klacht rond als ze bij mij aankloppen. Mensen die last hebben van pijn in de knie ervaren forse beperkingen in hun dagelijks leven en sport, verlies van kwaliteit van leven, toename van bewegingsangst, psychische klachten en ook maken zich vaak zorgen of een toekomst zonder pijn in de knie wel mogelijk is.. Helaas onnodig. Want de oplossing is simpel en effectief. “In mijn carrière heb ik te vaak teleurgestelde en gedesillusioneerde mensen in mijn spreekkamer gehad die gefrustreerd vertelden dat ze ondanks vele maanden en soms zelfs jarenlang pijnlijke oefeningen doen bij hun fysiotherapeut nog steeds pijn in hun knie hadden. Ik voelde het als mijn missie om deze mensen te helpen bij het oplossen van hun knieklacht. En die missie heeft zich na vele jaren studeren, onderzoek en talloze behandelingen doen uiteindelijk geresulteerd in deze online methode’s voor pijn in jouw knie! Ik geloof in heldere uitleg om het inzicht in je klacht te vergroten, doelen te stellen en progressief je belastbaarheid vergroten middels wetenschappelijk bewezen oefeningen. Geen honderden verschillende oefeningen, maar slechts een paar effectieve oefeningen die je progressief verzwaard zijn de sleutel tot succes. In de online programma’s van Kniepijnvrij® krijg je de routekaart naar een Kniepijnvrij leven. Op eigen kracht. Ik vind dat iedereen met knieklachten toegang moet hebben tot de beste en meest betaalbare zorg. Daarom heb ik er alles aan gedaan om zo compleet mogelijk programma’s te maken die je letterlijk kan volgen. En dat kan je heel goed zelf als je maar weet hoe je dit moet doen. De online programma’s van Kniepijnvrij® leren jou hoe je dit op eigen kracht kan. Maar moet je dan alles alleen doen? Nee. Als je meer hulp nodig hebt ben je altijd welkom bij mij in de praktijk. Dan help ik je samen verder!"
Reactie plaatsen